Coalitie- en partijvorming
Gezinsleden vormen samen een front tegen een ander gezinslid.

Betekent dat twee of meer gezinsleden samen één kant kiezen in een conflict.
Zij vormen een front tegenover een ander gezinslid.
Hierdoor ontstaat een situatie van ‘wij tegen jou’.
Samen steun zoeken is normaal.

Het wordt ongezond wanneer gezinsleden:
alleen elkaars verhaal bevestigen;
niet meer rechtstreeks met de ander praten;
informatie achterhouden of verdraaien;
druk uitoefenen om partij te kiezen;
iemand buitensluiten of gezamenlijk beschuldigen;
een kind bij het conflict tussen volwassenen betrekken.

Binnen de systeemtherapie wordt niet alleen naar één persoon gekeken, maar ook naar terugkerende patronen en onderlinge verhoudingen binnen het gezin.
Een vaste coalitie kan conflicten versterken en ervoor zorgen dat één gezinslid geïsoleerd raakt.
Kinderen kunnen bovendien in een loyaliteitsconflict komen wanneer zij het gevoel krijgen dat zij voor één ouder of familielid moeten kiezen.

Korte casus
Lisa vertelt dat zij zich binnen haar gezin ongelijk behandeld voelt.
Haar moeder bespreekt dit eerst met haar twee andere kinderen.
Samen besluiten zij dat Lisa “altijd problemen veroorzaakt”.
Er wordt een aparte groepsapp gemaakt waarin zij over Lisa praten, maar niet met haar.
Wanneer Lisa om een gezamenlijk gesprek vraagt, krijgt zij te horen:
“Wij zijn het allemaal met elkaar eens, dus het probleem ligt bij jou.”

Dit is meer dan een verschil van mening.
Er ontstaat een gesloten front waarin Lisa niet meer eerlijk wordt gehoord.
De gezamenlijke mening wordt gebruikt als bewijs dat zij ongelijk heeft.

Belangrijk onderscheid
Coalitie- en partijvorming is geen diagnose en betekent niet automatisch dat een gezin narcistisch of toxisch is.
Gezinsleden mogen dezelfde mening hebben en elkaar steunen.
Het wordt zorgelijk wanneer het patroon zich herhaalt en wordt gebruikt om iemand onder druk te zetten, buiten te sluiten of monddood te maken.

Nederlandse professionele informatie:
NVRG – Wat is systeemtherapie?
Nederlands Jeugdinstituut – In gesprek met kinderen van ouders die scheiden
Nederlands Jeugdinstituut – Wat kan school doen voor kinderen van gescheiden ouders?
Movisie – Systeemgericht werken bij (ex-)partnergeweld