Luister je echt? – Toxisch gezin
Casus
Binnen een gezin wordt regelmatig gezegd dat iedereen zijn gevoelens mag uitspreken. Problemen moeten volgens de ouders bespreekbaar zijn.
Toch merkt een gezinslid dat gesprekken vaak anders verlopen. Kritische vragen worden afgewimpeld. Gevoelens worden gebagatelliseerd. Er wordt gezegd dat iemand overgevoelig is, dingen verkeerd begrijpt of problemen ziet die er niet zijn.
Na verloop van tijd verandert er iets.
Het gezinslid stelt minder vragen, deelt minder gevoelens en houdt steeds meer gedachten voor zichzelf.
Niet omdat de behoefte aan een gesprek verdwenen is, maar omdat eerdere ervaringen hebben geleerd dat luisteren niet hetzelfde is als begrijpen.
Gewetensvraag
Wanneer iemand zich niet meer durft uit te spreken omdat eerdere signalen niet serieus zijn genomen, kun je dan nog zeggen dat er werkelijk naar die persoon wordt geluisterd?
Zelfreflectievraag
Luister je om de ander beter te begrijpen, of luister je vooral om je eigen standpunt te bevestigen?
Kritische vraag
Als iemand binnen het gezin steeds stiller wordt, is dat dan een teken dat het probleem is opgelost, of is het mogelijk dat die persoon heeft geleerd dat zijn gevoelens er weinig toe doen?